Kia Sportage arxa amortizatorların tez sıradan çıxması səbəbləri nədir?
Kia Sportage sahibləri arasında ən çox rast gəlinən problemlərdən biri arxa amortizatorların tez sıradan çıxmasıdır. Bir çox sürücü əvvəlcə düşünür ki, bu problem yalnız onun avtomobilinə aiddir və təsadüfi haldır. Amma bu vəziyyət kifayət qədər geniş yayılıb və müxtəlif səbəblərlə əlaqəlidir. Yol şəraiti, avtomobilin istifadə forması, yük daşınması və texniki baxımın vaxtında aparılmaması bu problemin yaranmasına birbaşa təsir göstərir.
Amartizator avtomobilin asqı sisteminin əsas hissələrindən biridir. Onun əsas vəzifəsi təkərlərin yol səthində olan nahamarlıqlara uyğun hərəkətini nəzarətdə saxlamaqdır. Avtomobil hərəkət edərkən çuxurlar, eniş-yoxuşlar və digər qeyri-bərabər sahələr təkərlərə təsir edir. Amortizator bu təsirləri yumşaldaraq avtomobilin gövdəsinə ötürülən zərbələri azaldır. Nəticədə sürüş daha stabil olur və avtomobil yolda daha rahat hərəkət edir.
Amortizatorun əsas funksiyası yol səthindən gələn zərbələri udmaq və avtomobilin tarazlığını qorumaqdır. Bu hissə təkərlə avtomobil gövdəsi arasında yerləşir. Onların bir-birinə olan təsirini tənzimləyir. Amortizator düzgün işlədikdə avtomobil daha sakit hərəkət edir. Sükan idarəsi rahat olur və sərnişinlər özlərini daha komfortlu hiss edir. Əgər amortizator zəifləyərsə və ya sıradan çıxarsa, hər xırda nahamarlıq birbaşa avtomobilin salonunda hiss olunur. Bu isə sürüş zamanı narahatlıq yaradır və uzun müddətdə digər hissələrə də zərər verə bilər.
Məqalənin davamında, Kia Sportage arxa amortizatorlarının niyə tez sıradan çıxdığını və bunun qarşısını necə almağı öyrənəcəksiniz.
Kia Sportage modelində amortizatorların rolu
Kia Sportage SUV sinfinə aid avtomobil olduğu üçün onun konstruksiyası adi sedan modellərindən fərqlənir. Bu tip avtomobillər daha hündür quruluşa malikdir və yer səthindən məsafə böyükdür. Bu xüsusiyyət komfort baxımından üstünlük yaratsa da, asqı sisteminə düşən yükü artırır. Xüsusilə arxa hissə sərnişin və yük daşınması zamanı daha çox təzyiqə məruz qalır. Amortizatorların əsas vəzifəsi bu yüklənməni tarazlamaq və avtomobilin sabitliyini qorumaqdır. Əgər amortizatorlar zəifdirsə və ya artıq köhnəlibsə, bu yük onların daha tez sıradan çıxmasına səbəb olur. SUV avtomobillərdə yol şəraiti də müxtəlif olur.
Avtomobil çəkisinin təsiri
Kia Sportage ailə istifadəsi üçün nəzərdə tutulmuş geniş salonlu avtomobildir. Bu isə o deməkdir ki, çox vaxt arxa oturacaqlarda sərnişin olur. Baqaj bölməsi dolu vəziyyətdə istifadə edilir. Yük nə qədər çox olarsa, arxa amortizatorlara düşən təzyiq də bir o qədər artır. Hər dəfə çuxurdan keçərkən bu əlavə çəki amortizatorlara birbaşa təsir edir. Zamanla bu vəziyyət amortizatorun daxili mexanizmini zəiflədir. Yağ sızmaları yaranır və amortizator funksiyasını tam yerinə yetirə bilmir. Nəticədə sürüş zamanı arxa hissədə qeyri-sabitlik yaranır, maşın yol üzərində daha çox yellənir. Bu problem vaxtında aradan qaldırılmazsa, həm komfort azalır, həm də digər asqı hissələrinə zərər dəyə bilər.
Asqı sisteminin quruluşu
Kia Sportage modellərində arxa asqı sistemi adətən daha möhkəm konstruksiyaya malikdir. Bu, avtomobilin ağır şəraitdə də stabil qalması üçün nəzərdə tutulub. Lakin sərt quruluş o deməkdir ki, yol səthində olan xırda və iri nahamarlıqlar birbaşa amortizatorlara ötürülür. Yumşaq asqı sistemlərində bu zərbələr müəyyən qədər yayılır. Amma sərt konstruksiyada amortizatorlar daha çox yüklənir. Bu da onların daha tez köhnəlməsinə səbəb olur. Xüsusilə şəhər daxilində çuxurlu yollar, sürət kəsicilər və qeyri-bərabər asfalt örtüyü amortizatorlara əlavə stress yaradır. Bu şəraitdə amortizatorlar daim gərgin vəziyyətdə işləyir və zamanla funksiyasını itirir. Buna görə də asqı sisteminin quruluşu Kia Sportage modellərində amortizatorların tez sıradan çıxmasında əsas amillərdən biri hesab olunur.
Arxa amortizatorların tez sıradan çıxmasının əsas səbəbləri
Kia Sportage avtomobillərində arxa amortizatorların tez sıradan çıxması tək bir səbəblə bağlı olmur. Adətən bir neçə faktor üst-üstə düşəndə bu problem yaranır. Yol şəraiti, sürücünün istifadə tərzi, avtomobilin yüklənmə səviyyəsi və quraşdırılan ehtiyat hissələrinin keyfiyyəti burada əsas rol oynayır. Bir çox sürücü amortizatorun yalnız zədələnəndə əhəmiyyətli olduğunu düşünür. Bu hissə avtomobilin təhlükəsizliyi və komfortu üçün çox vacibdir. Arxa amortizatorlar daim hərəkətdə olur. Yol səthindən gələn bütün zərbələri udmağa çalışır. Onların üzərinə düşən yük böyükdür. Ən kiçik yanlış istifadə belə tez sıradan çıxmasına səbəb ola bilər.
Keyfiyyətsiz yollar
Yolların vəziyyəti amortizatorların ömrünə birbaşa təsir edir. Çuxurlu, bərabər olmayan, tez-tez təmir olunan və ya ümumiyyətlə baxımsız qalan yollar arxa amortizatorlar üçün ciddi təhlükə yaradır. Avtomobil hər dəfə belə yollardan keçəndə amortizatorlar güclü zərbələr alır. Bu zərbələr tək-tək təhlükəli görünməsə də, zamanla amortizatorun daxili mexanizmini zəiflədir. Xüsusilə sürət kəsicilərin düzgün yerləşdirilməməsi, asfaltın qopması və kəskin çökəkliklər amortizatorlara əlavə gərginlik yaradır. Bu tip yollarla tez-tez hərəkət edən sürücülər daha çox amortizator problemi yaşayır. Çünki amortizatorlar normal şəraitdə belə uzun müddət işləmək üçün nəzərdə tutulsa da, ağır yol şərtləri onların resursunu sürətlə azaldır.
Həddindən artıq yüklənmə
Avtomobilin daşıma qabiliyyəti hər model üçün müəyyən olunub. Bu hədd aşılarsa, ilk zərbə alan hissələrdən biri məhz arxa amortizatorlar olur. Kia Sportage geniş salonlu və böyük baqaj bölməsi olan avtomobildir. Bu da sürücüləri avtomobili tez-tez ağır yüklərlə istifadə etməyə sövq edir. Arxa oturacaqlar dolu, baqaj tam yüklü olduqda amortizatorların üzərinə düşən yük normaldan xeyli artıq olur. Bu vəziyyət davamlı hal alarsa, amortizatorlar tez köhnəlir. İçindəki yağ xüsusiyyətini itirir və sızmalar baş verir. Nəticədə amortizator öz funksiyasını tam yerinə yetirə bilmir. Avtomobil arxa hissədən daha çox sallanır, sürüş zamanı qeyri-sabitlik yaranır. Bu da həm sürücü, həm də sərnişinlər üçün narahatlıq və təhlükə deməkdir.
Sürmə tərzi
Sürücünün avtomobili necə idarə etməsi amortizatorların ömrünə ciddi təsir göstərir. Sürətlə hərəkət edərkən çuxurlara düşmək, sürət kəsicilərdən yavaşlamadan keçmək amortizatorlara böyük zərbə vurur. Hər belə vəziyyət amortizatorun daxili hissələrinə mənfi təsir edir. Vaxt keçdikcə bu zərbələr yığılır və amortizatorun gücü azalır. Sakit və diqqətli sürmə tərzi amortizatorların daha uzun müddət sağlam qalmasına kömək edir. Amma aqressiv idarəetmə, qəfil əyləclər və kəskin manevrlər bu hissələrin tez sıradan çıxmasına şərait yaradır. Bir çox sürücü bunu ciddi qəbul etmir. Sürmə tərzi amortizatorun ömrünü müəyyən edən əsas amillərdən biridir.
Keyfiyyətsiz ehtiyat hissələri
Amortizator dəyişdirilərkən ucuz və keyfiyyətsiz hissələr seçildikdə problem qısa müddətdə yenidən ortaya çıxır. Bəzi sürücülər qənaət etmək məqsədilə ucuz amortizator alır. Amma bu cür məhsullar adətən keyfiyyətsiz materialdan hazırlanır. İstehsal standartlarına cavab vermir. Belə amortizatorlar az müddət sonra yağ sızdırır, sərtliyini itirir və funksiyasını yerinə yetirmir. Nəticədə sürücü yenidən dəyişmə məcburiyyətində qalır. Bu isə əlavə xərc və vaxt itkisi deməkdir. Keyfiyyətli amortizatorlar bir qədər baha olsa da, uzunömürlü olur və sürücüyə əlavə problem yaratmır.
Vaxtında baxım edilməməsi
Avtomobilə vaxtında texniki baxım edilmədikdə amortizator problemləri qaçılmaz olur. Bir çox sürücü yalnız açıq problem yarananda ustaya müraciət edir. Halbuki amortizatorlar da digər hissələr kimi mütəmadi yoxlanılmalıdır. Yağ sızması, səs, boşluq kimi əlamətlər erkən mərhələdə aşkarlanarsa, daha böyük problemin qarşısı alınar. Baxım zamanı amortizatorların vəziyyəti yoxlanmalı, zəruri hallarda dəyişdirilməlidir. Bu edilmədikdə isə amortizator tam sıradan çıxır və artıq bərpa mümkün olmur. Nəticədə sürücü həm təhlükəsizlik, həm də komfort baxımından ciddi problemlə üzləşir.
Amortizatorun sıradan çıxdığını göstərən əlamətlər
Arxa amortizator sıradan çıxmağa başlayanda avtomobil bunu müxtəlif yollarla bildirir. Sadəcə bir anda tam yararsız hala düşmür, əvvəlcə xırda siqnallar verir. Təəssüf ki, bir çox sürücü bu əlamətləri ciddi qəbul etmir və problemi gecikdirir. Halbuki ilkin mərhələdə müdaxilə etsən, həm xərc az olar, həm də daha böyük nasazlıqların qarşısını almaq mümkün olar. Amortizatorun əsas vəzifəsi avtomobilin yolda stabil qalmasını təmin etməkdir. Bu funksiya zəifləyəndə maşının davranışı dəyişir. Sükan arxasında olan sürücü bunu hiss edir. Amma səbəbini düzgün qiymətləndirməyə bilər.
Tıqqıltı və döyülmə səsləri
Arxa tərəfdən gələn yad səslər amortizator probleminin ən açıq əlamətlərindən biridir. Bu səslər adətən çuxurdan keçəndə, sürət kəsicilərdə və ya avtomobil yüngül silkələnəndə ortaya çıxır. Səs əvvəl zəif olur, amma zaman keçdikcə daha aydın hiss edilir. Bu hal amortizatorun iç mexanizminin boşalması, bərkidici hissələrin zəifləməsi və ya yağ sızması ilə əlaqədar ola bilər. Bəzi hallarda sürücülər bu səsləri digər hissələrlə əlaqələndirir və amortizatoru yoxlatdırmır. Nəticədə problem böyüyür və amortizator tam sıradan çıxır. Arxa hissədən gələn davamlı səslər heç vaxt normal hal sayılmamalıdır. Bu, avtomobilin texniki baxımdan xəbərdarlığıdır və mütləq araşdırılmalıdır.
Avtomobilin arxasının sallanması
Arxa amortizator zəifləyəndə avtomobilin arxa hissəsi əvvəlki kimi yuxarıda qalmır. Xüsusilə sərnişin və ya yük olduqda arxa tərəf nəzərəçarpacaq dərəcədə aşağı düşür. Bu hal həm estetik baxımdan xoş görünmür, həm də təhlükəsizlik baxımından risk yaradır. Avtomobilin tarazlığı pozulur, sükan idarəsi çətinləşir. Yolda hərəkət zamanı arxa tərəf daha çox yellənir. Döngələrdə qeyri-sabitlik hiss olunur. Bu problem uzun müddət davam edərsə, digər asqı hissələrinə də zərər verə bilər. Arxa hissənin normadan artıq aşağı düşməsi amortizatorun artıq yükü daşıya bilmədiyini göstərir və təcili yoxlanmalıdır.
Təkərlərin qeyri-bərabər yeyilməsi
Sağlam amortizator təkərlərin yolla bərabər təmasını təmin edir. Amortizator zəifləyəndə isə təkərlər yola düzgün oturmur. Nəticədə təkərin bir tərəfi tez yeyilir, digər tərəfi isə normal qalır. Bu hal təkcə amortizator problemi deyil, sükan və asqı sistemində əlavə yüklənməyə səbəb olur. Təkərlərin qeyri-bərabər yeyilməsi sürüş təhlükəsizliyini azaldır və əyləc məsafəsini uzadır. Bir çox sürücü bu problemi təkərlə əlaqələndirir. Yeni şin alır, amma əsas səbəbi aradan qaldırmır. Halbuki kök səbəb amortizator ola bilər. Bu əlamət mütləq ciddi qəbul edilməlidir.
Arxa amortizator sıradan çıxsa nə baş verər
Arxa amortizator tam sıradan çıxanda problem tək komfortla məhdudlaşmır. Bu vəziyyət birbaşa sürüş təhlükəsizliyinə təsir edir. Avtomobil artıq əvvəlki kimi stabil olmur, yolda davranışı dəyişir. Sürücü özünü sükan arxasında daha narahat hiss edir. Xüsusilə sürətli hərəkət zamanı və döngələrdə risk artır. Bu mərhələdə problemi görməzdən gəlmək daha böyük nasazlıqlara və əlavə xərclərə səbəb olur. Amortizator sıradan çıxanda zərbələr birbaşa digər hissələrə ötürülür və zəncirvari problemlər yaranır.
Kia Sportage üçün uyğun amortizator seçimi
Kia Sportage avtomobilinin arxa amortizatorlarını seçərkən yalnız qiymətə baxmaq kifayət etmir. Uyğun amortizator həm avtomobilin texniki xüsusiyyətlərinə uyğun olmalıdır, həm də uzun müddət xidmət edə biləcək keyfiyyətdə olmalıdır. Yanlış hissə seçimi sürüş zamanı komfortu azalda, amortizatorun ömrünü qısalda və digər hissələrə zərər verə bilər. Buna görə amortizator seçimi zamanı bir neçə əsas məqama diqqət yetirmək lazımdır.
Model və il fərqləri
Kia Sportage müxtəlif il modellərinə malikdir və hər il modeli öz spesifikasiyasına görə fərqlənir. Bu isə o deməkdir ki, bütün Sportage modellərinə eyni amortizator uyğun gəlmir. Məsələn, 2016-cı il modeli ilə 2020-ci il modeli üçün nəzərdə tutulmuş amortizatorlar bir-birindən fərqli ola bilər. Avtomobilin çəkisi, asqı sistemi quruluşu və istehsalçı tövsiyələri hissə seçimində əsas rol oynayır. Hər bir avtomobil modelinin istehsalçı tərəfindən verilmiş texniki məlumatları var. Bu məlumatlara uyğun hissə seçmək amortizatorun daha yaxşı işləməsini təmin edir və problemlərin qarşısını alır. Belə ki, yanlış model üçün seçilmiş amortizator həm düzgün funksiya yerinə yetirmir, həm də tez sıradan çıxa bilər.
Texniki göstəricilər
Amortizator seçərkən texniki göstəricilərini nəzərə almaq vacibdir. Bu göstəricilər arasında sərtlik, uzunluq, montaj nöqtələrinin vəziyyəti və içində istifadə olunan yağın tipi var. Sərtlik amortizatorun yol səthindən gələn zərbələri necə udacağını müəyyən edir. Daha sərt amortizator sərt yol şəraitində yaxşı işləyə bilər. Amma yumşaq yollarda komfortu poza bilər. Uzunluq isə amortizatorun düzgün quraşdırılması üçün uyğun ölçüdə olmalıdır. Əgər hissə uzunluğu fərqlidirsə, sükan idarəsi və avtomobilin tarazlığı pozula bilər. Amortizatorun içində istifadə olunan yağın tipi də performansa təsir edir. Müxtəlif temperatur və şəraitlər üçün nəzərdə tutulmuş yağlar amortizatorun davranışını dəyişə bilər. Buna görə hissə seçərkən texniki göstəriciləri yoxlamaq çox vacibdir.
Usta seçiminin önəmi
Amortizatoru düzgün seçmək qədər onun düzgün quraşdırılması da vacibdir. Bu işi peşəkar və təcrübəli usta tərəfindən yerinə yetirmək avtomobilin asqı sisteminin sağlam qalmasına kömək edir. Düzgün quraşdırılmayan amortizator vaxtından əvvəl sıradan çıxa bilər. Digər hissələrdə problemlər yarada bilər. Buna görə usta seçimi zamanı təkcə qiymətə baxmamaq, həm də ustanın təcrübəsinə diqqət yetirmək lazımdır.
Peşəkar ustanın rolu
Peşəkar usta amortizatorun doğru hissə olduğunu yoxlamaqla başlayır və sonra quraşdırma prosesinə keçir. Usta amortizatorun montaj nöqtələrini düzgün birləşdirir. Lazımi momentlə bərkidir və digər hissələrlə əlaqəsini uyğun şəkildə qurur. Təcrübəli usta amortizatorun vəziyyətini yoxlamaqla yanaşı digər asqı hissələrini də gözdən keçirə bilər. Bu isə əlavə problemlərin vaxtında müəyyən olunmasına kömək edir. Usta amortizatorun performansını sınaq edərək sürücü üçün ən uyğun iş rejimini təmin edə bilər. Buna görə amortizator dəyişdirilməsi zamanı peşəkar ustaya müraciət etmək uzun müddət etibarlı və təhlükəsiz sürüş təmin edir.
Sürüş təhlükəsizliyinin azalması
Arxa amortizator işləməyəndə avtomobil yolda əvvəlki kimi stabil qalmır. Xüsusilə döngələrdə maşın yanlara meyl edir, arxa hissə daha çox hərəkət edir. Bu isə qəza riskini artırır. Ani əyləc zamanı avtomobilin arxa tərəfi nəzarətdən çıxa bilər. Yaş və sürüşkən yollarda isə bu risk daha da böyüyür. Amortizatorun əsas rolu avtomobili yola yapışdırmaqdır. Bu funksiya itəndə sükan idarəsi çətinləşir və sürücü vəziyyətə tam nəzarət edə bilmir. Bu da həm sürücünün, həm də sərnişinlərin təhlükəsizliyini ciddi şəkildə təhlükə altına salır.
Digər hissələrin zədələnməsi
Amortizator sıradan çıxanda yol səthindən gələn bütün zərbələr birbaşa yaylara, qollara və avtomobilin alt konstruksiyasına ötürülür. Bu hissələr normalda amortizatorun köməyi ilə qorunur. Qoruyucu mexanizm sıradan çıxanda isə bu hissələr sürətlə köhnəlir. Zamanla yaylar zəifləyir, qollarda boşluqlar yaranır, alt hissədə əlavə səslər meydana çıxır. Bu isə artıq daha böyük təmir işləri və əlavə xərclər deməkdir. Sadə bir amortizator problemi vaxtında həll olunmazsa, avtomobilin bütün asqı sistemi zərər görə bilər. Buna görə də amortizator nasazlığı heç vaxt yüngül problem kimi qiymətləndirilməməlidir.
