Radiatorda suyun qaynamasının əsas səbəbləri və həll yolları

Avtomobilin soyutma sistemi mühərrikin düzgün işləməsi üçün həyati əhəmiyyət daşıyır. Radiatorda suyun qaynaması mühərrikdə ciddi nasazlıqların xəbərçisi ola bilər. Bu problem vaxtında həll edilməsə, mühərrikin həddindən artıq isinməsi baş verə bilər. Belə halda silindr qapağı contası yanar və mühərrikin bərpası baha başa gələr. Suyun qaynaması həmçinin sürüş təhlükəsizliyinə də mənfi təsir edir. Çünki yol kənarında avtomobilin dayanması riskli vəziyyət yaradır. Səbəbləri dəqiq bilmək problemin qarşısını almaqda mühüm rol oynayır. Radiatorda suyun qaynamasının əsas səbəbləri müxtəlif ola bilər.

Radiatorda suyun qaynamasının əsas səbəbləri

Radiatorda suyun qaynaması avtomobil mühərrikinin ən çox rast gəlinən nasazlıqlarından biridir. Bu hal soyutma sistemində hər hansı problem olduğunu göstərir. Çox vaxt sürücülər temperatur göstəricisinin yüksəlməsini görməzdən gəlirlər və nəticədə mühərrik ciddi zədələnir. Suyun qaynaması həm mexaniki, həm də elektrik nasazlıqlarından qaynaqlana bilər. Əsas səbəblərdən biri soyuducu mayenin azlığı və ya keyfiyyətsiz olmasıdır. Bundan əlavə, termostat, su nasosu, ventilyator kimi hissələrin nasazlığı mühərrikin normadan artıq isinməsinə gətirib çıxarır. Bütün bu faktorların vaxtında aşkar edilməsi mühərrikin ömrünü uzadır və yüksək təmir xərclərinin qarşısını alır.

Soyuducu mayenin az olması

Soyuducu maye radiatorun əsas işləmə elementidir və onun səviyyəsinin azalması birbaşa suyun qaynamasına səbəb ola bilər. Maye azaldıqda mühərrikdən gələn istilik düzgün paylanmır və sistem qızmağa başlayır. Bu vəziyyət uzun məsafəli səfərlərdə daha tez üzə çıxır. Adətən sızmalar və ya zəif qapaq səbəbindən maye tədricən azalır. Soyuducu səviyyəsinin daima yoxlanılması belə problemlərin qarşısını alır. Əgər maye tez-tez azalırsa, sistemdə sızma olub-olmadığını yoxlamaq lazımdır. Yalnız su ilə radiatorun doldurulması isə uzunmüddətli həll deyil. Çünki bu halda mühərrik korroziyaya məruz qala bilər. Ona görə də həmişə antifriz və su qarışığından istifadə etmək vacibdir.

Termostatın nasazlığı

Termostat mühərrikin temperaturunu idarə edən əsas hissələrdən biridir. Onun nasazlığı radiatora maye axınının pozulmasına gətirib çıxarır. Termostat ilişib açılmadıqda soyuducu maye dövr etməz və mühərrik tez isinər. Əks halda, termostat bağlı qaldıqda maye radiatora çatmaz və qaynama baş verər. Bu nasazlıq çox vaxt sürücülər tərəfindən gec fərq edilir. Temperatur göstəricisi qəfil yüksəldikdə termostatın vəziyyətini yoxlamaq vacibdir. Müasir avtomobillərdə termostat sensorlarla əlaqəli işlədiyindən elektron nasazlıqlar da mümkündür. Əgər termostat düzgün işləmirsə, onu təcili dəyişdirmək tövsiyə olunur. Beləliklə, mühərrikin normal istilik balansı bərpa olunur və suyun qaynaması qarşısı alınır.

Su nasosunun zədələnməsi

Su nasosu soyuducu mayeni mühərrikdən radiatora daşıyan ən vacib hissədir. Onun zədələnməsi maye dövranının dayanmasına səbəb olur. Nasos işləmədikdə radiator sanki fəaliyyətsiz qalır və su qaynama həddinə çatır. Bu nasazlıq adətən səs-küy və maye sızması ilə müşahidə olunur. Əgər nasosun qayışı boşalarsa və ya qırılarsa, maye axını tamamilə dayanır. Sürücülər belə hallarda mühərriki uzun müddət işlətdikdə ciddi qızma baş verir. Su nasosunun pervanəsi də zamanla sıradan çıxa bilər. Bu halda maye dövranı zəifləyir və istilik düzgün ötürülmür. Nasosun vaxtında dəyişdirilməsi mühərrikin təhlükəsiz işləməsi üçün vacibdir.

Radiatorun tutulması və çirklənməsi

Radiatorun daxilindəki kanallar çirk və pas səbəbindən tıxandıqda istilik mübadiləsi pozulur. Bu zaman soyuducu maye səmərəli dövr etmir və suyun qaynaması baş verir. Çox vaxt keyfiyyətsiz su və ya antifrizdən istifadə radiatorun çirklənməsinə səbəb olur. Xarici səthdə toz və kir toplanması da istiliyin havaya ötürülməsini çətinləşdirir. Radiator təmizlənmədikdə ventilyatorun işinin də təsiri azalır. Bu problem xüsusən köhnə avtomobillərdə daha çox rast gəlinir. Radiatorun mütəmadi olaraq yuyulması onun uzunömürlülüyünü artırır. Həmçinin antifriz dəyişdirildikdə sistemin içərisində yuyucu maye istifadə etmək tövsiyə olunur. Beləliklə, radiatorun tutulmasının qarşısı alınır.

Ventilyatorun işləməməsi

Ventilyator radiatorun üzərindən hava ötürərək soyutmanı təmin edir. Onun işləməməsi suyun qaynamasının ən sürətli səbəblərindən biridir. Ventilyator elektriklə idarə olunduğu üçün çox vaxt sensor və ya naqil nasazlıqları üzündən dayanır. Əgər mühərrik işləyərkən ventilyator açılmırsa, istilik yığılır və qaynama baş verir. Bu problem xüsusilə yay aylarında və sıx hərəkətdə özünü daha tez göstərir. Ventilyatorun reləsi və motoru da sıradan çıxa bilər. Belə hallarda mütəxəssis tərəfindən yoxlanılması vacibdir. Müasir avtomobillərdə ventilyator elektron idarəetmə blokundan siqnal alır, bu sistemdə nasazlıq yaranarsa eyni nəticə baş verə bilər. Ventilyatorun işlək vəziyyətdə saxlanılması mühərrikin ömrü üçün olduqca önəmlidir.

Silindr qapağı prokladkasının yanması

Silindr qapağı contası mühərrikin içindəki təzyiqi və mayelərin qarışmamasını təmin edir. Onun yanması ciddi nasazlıqlara gətirib çıxarır. Bu zaman soyuducu maye mühərrikin yanma kamerasına sızaraq qaynama yaradır. Əlavə olaraq, mühərrik yağında su qarışığı əmələ gəlir ki, bu da ciddi zədələnməyə səbəb olur. Contanın yanması çox vaxt mühərrikin həddindən artıq isinməsinin nəticəsidir. Belə problem olduqda mühərrikdən ağ tüstü çıxması müşahidə edilə bilər. Soyuducu mayenin tez azalması da bu nasazlığın əlamətidir. Contanın dəyişdirilməsi mürəkkəb və bahalı bir prosesdir. Amma vaxtında görülməzsə, mühərrikin tam sıradan çıxmasına səbəb ola bilər. Ona görə də hərarət artdıqda sürücü dərhal avtomobili dayandırmalıdır.

Yanlış soyuducu maye istifadəsi

Soyuducu maye seçimi mühərrikin sağlam işləməsi üçün çox vacibdir. Yanlış maye istifadə edildikdə radiatorun korroziyaya uğraması və tıxanması baş verə bilər. Həmçinin fərqli markalı antifrizlərin qarışdırılması kimyəvi reaksiyalara səbəb olur. Bu halda radiator kanalları çöküntülərlə tutulur və su qaynama həddinə çatır. Ucuz və keyfiyyətsiz antifrizlər lazımi istilik dərəcəsində qoruma təmin etmir. Nəticədə mühərrik tez isinərək problemlər yaradır. İstehsalçının tövsiyə etdiyi antifrizdən istifadə etmək ən düzgün seçimdir. Müntəzəm olaraq antifrizi dəyişmək də sistemin sağlam işləməsi üçün vacibdir. Əks halda həm radiator, həm də nasos zədələnə bilər. Bu isə yüksək təmir xərclərinə səbəb olur.

Radiatorda suyun qaynamasının qarşısını alan həll yolları

Radiatorda suyun qaynaması problemini aradan qaldırmaq üçün müxtəlif həll yolları mövcuddur. Əsas məqsəd mühərrikin temperaturunu normal səviyyədə saxlamaq və sistemin sağlam işləməsini təmin etməkdir. Bu həll yolları həm profilaktik tədbirləri, həm də nasazlıq zamanı görüləcək işləri əhatə edir. Soyuducu mayenin səviyyəsini mütəmadi yoxlamaq və keyfiyyətinə diqqət yetirmək vacibdir. Termostat, nasos və ventilyator kimi hissələrin işlək vəziyyətdə olması da böyük rol oynayır. Radiatorun təmiz saxlanılması isə səmərəli soyutma üçün əsas şərtlərdəndir. Əgər problem davam edirsə, mütləq peşəkar ustaya müraciət etmək lazımdır. Bu tədbirlər mühərrikin ömrünü uzadır və sürüş təhlükəsizliyini təmin edir.

Soyuducu mayeni müntəzəm yoxlamaq və dəyişmək

Soyuducu maye radiatorun düzgün işləməsi üçün əsas faktorlardan biridir. Onun mütəmadi yoxlanılması və vaxtında dəyişdirilməsi mühərrikin həddindən artıq isinməsinin qarşısını alır. Antifrizin tərkibi zamanla zəifləyir və qoruyucu xüsusiyyətlərini itirir. Buna görə istehsalçıların tövsiyə etdiyi müddətdə dəyişmək vacibdir. Mayenin səviyyəsi də daim nəzarətdə saxlanmalıdır. Çünki azaldıqda mühərrikdə istilik yığılır və qaynama baş verir. Yalnız təmiz su ilə radiatoru doldurmaq düzgün seçim deyil, antifriz qarışığından istifadə olunmalıdır. Müxtəlif markalı antifrizlərin qarışdırılması isə sistemdə problemlərə səbəb ola bilər. Keyfiyyətli və düzgün maye istifadə edildikdə radiator uzun müddət sağlam işləyir.

Termostatın və sensorların yoxlanması

Termostat və temperatur sensorları mühərrikin istilik balansını qorumaqda mühüm rol oynayır. Onların müntəzəm yoxlanması suyun qaynamasının qarşısını almağın ən təsirli üsullarından biridir. Əgər termostat nasazdırsa, maye dövr etmədiyi üçün mühərrik tez qızır. Sensorlar düzgün işləmədikdə isə ventilyator vaxtında açılmır. Bu cür halların qarşısını almaq üçün servis zamanı onların iş qabiliyyəti mütləq yoxlanılmalıdır. Nasazlıq aşkarlandıqda dərhal dəyişdirilməlidir. Çünki kiçik bir detalın xarab olması böyük problemlərə yol aça bilər. Elektron idarəetməli avtomobillərdə proqram vasitəsilə də yoxlama aparmaq mümkündür. Bu tədbirlər mühərrikin təhlükəsiz və dayanıqlı işləməsinə zəmanət verir.

Radiatorun təmizlənməsi və profilaktik baxım

Radiatorun təmiz saxlanılması suyun qaynamasının qarşısını almaqda əsas şərtlərdən biridir. Onun həm daxili, həm də xarici hissələri mütəmadi olaraq təmizlənməlidir. Daxili kanallarda yığılan çöküntü maye dövranını zəiflədir. Xarici səthdə toplanan toz və kir isə havanın sərbəst hərəkətini çətinləşdirir. Hər antifriz dəyişdirildikdə radiatorun içi xüsusi yuyucu maye ilə təmizlənməlidir. Radiatorun üzərindəki finlər də təmizlənməlidir ki, istilik rahat yayılsın. Əks halda ventilyatorun fəaliyyəti də təsirini itirir. Profilaktik baxım həm radiatorun, həm də digər soyutma sisteminin ömrünü uzadır. Bu tədbirlər uzun səfərlər zamanı mühərrikin qızmasının qarşısını alır.

Ventilyator və elektrik sisteminin yoxlanması

Ventilyator radiatorun soyutma funksiyasını yerinə yetirən əsas mexanizmdir. Onun işləməməsi mühərrikin sürətlə qızmasına səbəb ola bilər. Buna görə elektrik sistemi və sensorlar mütəmadi olaraq yoxlanmalıdır. Naqillərdə qırılma, qısa qapanma və ya relenin sıradan çıxması ventilyatorun fəaliyyətini pozur. Əgər ventilyator vaxtında açılmırsa, sistemdə nasazlıq ola bilər. Mühərrikin hərarət göstəricisi yüksəldikdə ilk növbədə ventilyatorun işləyib-işləmədiyi nəzarət olunmalıdır. Bəzən ventilyator mühərrik dayandırıldıqdan sonra da işləməlidir, bu da normal haldır. Amma tam işləmədiyi təqdirdə dərhal ustaya müraciət etmək lazımdır. Elektrik sistemindəki kiçik problemlər vaxtında aradan qaldırılarsa, böyük nasazlıqlar yaranmaz.

Peşəkar usta müdaxiləsi və diaqnostika

Bəzi hallarda sürücülər problemi özləri həll edə bilsələr də, mürəkkəb nasazlıqlar üçün peşəkar ustaya müraciət etmək vacibdir. Çünki radiator və soyutma sistemi bir-biri ilə əlaqəli bir çox detaldan ibarətdir. Təcrübəsiz müdaxilə əlavə nasazlıqlara səbəb ola bilər. Peşəkar usta xüsusi cihazlarla sistemin təzyiqini, sensorları və nasosun fəaliyyətini yoxlayır. Əgər silindr qapağının prokladkası yanıbsa, bu ancaq peşəkar təmir vasitəsilə həll oluna bilər. Diaqnostika prosesi həm vaxt, həm də pul baxımından qənaətlidir. Çünki dəqiq səbəb müəyyənləşdirildikdə əlavə xərclərin qarşısı alınır. Mütəxəssis müdaxiləsi mühərrikin uzunmüddətli sağlam işləməsini təmin edir.

Radiator problemlərinin qarşısını almaq üçün profilaktik məsləhətlər

Radiatorla bağlı problemlərin qarşısını almaq üçün profilaktik tədbirlər böyük əhəmiyyət kəsb edir. Bu tədbirlər mühərrikin daha uzunömürlü və təhlükəsiz işləməsinə şərait yaradır. Əks halda, radiator nasazlıqları gözlənilmədən ortaya çıxaraq həm maddi, həm də vaxt itkisinə səbəb ola bilər. Profilaktik baxım hər mövsüm öncəsi xüsusilə vacibdir. Çünki yayda yüksək temperatur, qışda isə soyuq hava soyutma sisteminə daha çox yük salır. Soyuducu mayenin vəziyyətini izləmək və keyfiyyətinə diqqət yetirmək ən vacib addımlardandır. Radiatorun həm daxili, həm də xarici hissəsinin təmiz olması da mühüm şərtdir. Sürücülər bu sadə qaydalara əməl etməklə ciddi nasazlıqların qarşısını ala bilərlər. Nəticədə həm mühərrik qorunur, həm də sürüş zamanı təhlükəsizlik artır.

Avtomobilin soyutma sistemini müntəzəm servis etmək

Soyutma sisteminin mütəmadi servis olunması radiator problemlərinin qarşısını almağın ən effektiv yollarındandır. Servis zamanı bütün detallar, yəni termostat, nasos, ventilyator və sensorlar yoxlanılır. Hər hansı kiçik nasazlıq vaxtında aradan qaldırıldıqda böyük problemlərə çevrilmir. Servis həmçinin antifrizin vəziyyətini və səviyyəsini də nəzarətdə saxlayır. Radiator kanallarında tıxanma olub-olmaması da yoxlanmalıdır. Mütəmadi baxım sayəsində mühərrik istənilən şəraitdə etibarlı işləyir. Bu, həm avtomobilin ömrünü uzadır, həm də sürücünü əlavə xərclərdən qoruyur. Sürücülərin ildə ən azı bir dəfə soyutma sistemini tam servis etdirməsi məsləhətdir.

Keyfiyyətli soyuducu mayedən istifadə etmək

Soyuducu maye radiatorun əsas qoruyucu elementidir. Keyfiyyətsiz maye istifadə edildikdə sistemdə paslanma, tıxanma və zədələnmə baş verə bilər. Buna görə istehsalçının tövsiyə etdiyi antifriz seçilməlidir. Müxtəlif markaların qarışdırılması isə kimyəvi reaksiyalara gətirib çıxarır və radiatoru sıradan çıxara bilər. Yalnız su ilə radiatorun doldurulması qısa müddətli həll sayılsa da, uzun müddətdə mühərrikdə ciddi zədələr yaradır. Keyfiyyətli antifriz həm də şaxtaya və yüksək istiliyə qarşı əlavə qoruma təmin edir. Beləliklə, radiator daha uzunmüddətli işləyir. Soyuducu mayenin düzgün tərkibdə və vaxtında dəyişdirilməsi əsas profilaktik tədbirlərdəndir.

Temperatur göstəricilərini daim izləmək

Avtomobilin panelindəki temperatur göstəriciləri mühərrikin vəziyyəti haqqında əsas məlumat verən alətlərdən biridir. Onların daim izlənməsi radiator problemlərinin qarşısını almaqda mühüm rol oynayır. Əgər göstərici normadan yuxarı qalxırsa, sürücü dərhal tədbir görməlidir. Bu, radiatorun qaynamağa başladığının ilk xəbərçisidir. Sürücülər xüsusilə yay aylarında və uzun məsafəli səfərlərdə göstəricilərə diqqət yetirməlidirlər. Temperatur artdığı halda mühərriki dayandırmaq və soyumasını gözləmək lazımdır. Əks halda, mühərrikdə geri dönüşü çətin zədələnmələr baş verə bilər. Temperatur göstəricilərini izləmək sadə, amma effektiv bir profilaktik tədbirdir.

Uzun səyahətlərdə soyutma sistemini yoxlamaq

Uzun səfərlərə çıxmadan əvvəl radiatorun vəziyyətini yoxlamaq çox vacibdir. Çünki uzun məsafələrdə mühərrik daha çox yüklənir və suyun qaynama riski artır. Soyuducu mayenin səviyyəsini və keyfiyyətini yoxlamaq ilk addım olmalıdır. Radiator qapağı da sıx bağlanmış olmalıdır ki, təzyiq itkisi yaşanmasın. Həmçinin ventilyatorun işlək vəziyyətdə olub-olmaması nəzarət edilməlidir. Əlavə olaraq, avtomobilə ehtiyat antifriz götürmək faydalı olar. Uzun səfərlərdə hər hansı nasazlıq baş verərsə, dərhal təhlükəsiz əraziyə çəkilib problemi aradan qaldırmaq lazımdır. Bu sadə tədbirlər mühərrikin yolda qalmasının qarşısını alır.